27/12/2010

Decembre de 2010

• Vergonha a los qu'an fach mina de trobar Marine Le Pen mai frequentabla que son paire.
• Vergonha a Brice Hortefeux, ministre de l'Endedins que pren la defença de 7 policièrs ripoux condamnats per la justicia de la Republica.
• Vergonha a Laurent Gbagbo qu'a perdudas las elections en Còsta d'Evòri mas qu'o vòl pas reconéisser.
• Vergonha al Parlament italian qu'a tornat balhar sa fisança a Berlusconi.
• Vergonha a Brice Hortefeux (encara), condamnat pel segond còp per la justicia e que demòra totjorn ministre.
• Vergonha a la mòrt qu'a pres Bernard-Pierre Donnadieu.

08/12/2010

L'idèia de Cantona

Ièr matin, Paul Jorion èra convidat sus Cultura e ieu a prene la rota. Èrem lo 7 de decembre e Eric Cantona aviá dich : "Al luòc de davalar dins las carrièiras per anar manifestar, anatz puslèu totes sortir vòstr'argent de la banca lo 7 de decembre e veiretz cossí lo sistèma s'esclafarà." (Resumit personal) De qué ne pensa Paul Jorion ? Los que lo coneisson sabon plan que ne pensa de ben. En substància, v'aquí çò que disiá ièr : Quand la corrupcion es pertot, a totes los nivèls, i a de monde coma Cantona que reguitnan. Los regulators son totjorn dins un rapòrt d'inferioritat en fàcia de la finança. Aquesta totjorn demòra mèstra. Dempièi la mitat del sègle XIX, la tolerància a la frauda es de mai en mai importanta. Pichon a pichon, los juristas an permetudas de practicas financièiras qu'èran condamnadas de davant. Al sègle XX, amb lo New Deal, i agèt un assag de moralizacion mas, après la segonda guèrra mondiala, aquò tornèt començar. Quand aquelses establiments son condamnats, al luòc de lor defendre de contunhar de far lor mestièr, lor fan pagar gaireben pas que los beneficis d'una setmanada d'operacions.
Cantona parla coma un ciutadan. Respondiá a la question de saupre se las caumas èran lo bon mejan de far plegar los poderoses. Una aristocracia s'es tornada reviscolar. Aquela aristocracia pren Cantona per un pèterrós. Al luòc de se demandar s'un jogaire de foot pòt dire aquò, òm se deuriá demandar per de qué n'es arribat aquí e per de qué tant de monde l'an ausit. L'idèia de Cantona es lo signe d'una situacion bravament degradada (idem per l'afar Wikileaks). Òm a ausit que Cantona èra "irresponsable" mas, çò que seriá responsable, aquò seriá de cambiar lo rapòrt de fòrça. L'altra question pausada es de saupre se Cantona, tan ric, aviá lo drech de dubrir lo cais. Aquí tanben, ven l'argument de l'aristocrata : siás ric, cala-te e profita-ne (1). Mas lo problèma aquí es puslèu de saupre cossí l'argent se ganha. E òm tòrna a la finança… Una pichona part de monde a tot l'argent (1 % dels Americans avián 1/3 de la riquèssa dels USA en 2000) e los que vòlon far quicòm devon amanlevar e pagar d'interèsses. Atal los paures son de mai en mai paures e los rics de mai en mai rics.
A partir de 2007-2008, alara que cresiam d'èsser dins un sistèma que podiá contunhar de roncar, òm s'es aperçachut qu'òm pagava pas pus lo monde e que tot se pagava a crèdit. Sabèm pas end aquò va anar, amai s'esperam totjorn que i aurà de monde rasonables. Pel moment, vesèm sustot de monde que s'acrancan a lors privilègis. Dempièi tres ans, òm s'es sustot mainat de far pas pèrdre 1 centim a la finança alara que, dins lo mème temps, òm tira als ciutadans ordinaris d'avantatges qu'èran estats ganhats (2). Davant, lo sistèma èra a doas vitessas mas tolerable a las massas. Ara, se cal pas estonar...
Ieu, vau pas sortir mon argent de ma banca coma aquò mas me vau preocupar de trobar una banca etica. I sosque dempièi un moment, o vau far. Mercé Eric.
(1) Avètz aquí la diferéncia entre un Cantona e un Zidane.
(2) Es coma aquò que Sarkozy-Fillon and co nos venon explicar que la refòrma de las retiradas es necessària per l'equilibri financièr del sistèma. Vertat que, se l'òm vòl servar l'equilibri financièr d'aquel sistèma, cal contunhar de tustar suls pichons. An rason, de lor vejaire. Es pas lo meun.

04/12/2010

03/12/2010

Sequéncia aucèls

(Invasion de bistornèls sus ma trelha e sus mon prunièr. Aquò te fot un sarrabastal !
Mès aquò sembla pas desrengar las mesenguetas.)

Aubrac, ièr

(Mercé a David per la fòtò)

02/12/2010

Romain Gary (1914-1980)

Fa 30 ans duèi que Romain Gary causiguèt d'arrestar de viure. Ieu, dintrère dins l'òbra de Gary per azard e pel cinema. Un après-miègjorn qu'ère a l'ostal, tombère sus un film amb Romy Schneider e Yves Montand. Lo film aviá ja començat. M'assetère sus la taula del salon e i demorère sens bolegar dusca a la fin. Es lo sol còp qu'aquò m'arribèt dins ma vida. Èra "Clair de femme" de Costa Gavras. E crompère lo libre. Pièi los altres libres : "Chien blanc" (qu'es de far legir a totes los adòs, sul racisme), "La vie devant soi" (*) (l'istòria d'una josieva salvada dels camps - Simone Signoret dins lo film - que garda d'enfants de prostituidas, lo pichon Momo demorarà al ras d'ela, mòrta, pendent tres setmanas), "La promesse de l'aube" (sus sa maire), "Les racines du ciel" (lo prumièr Goncourt) e talament maites de bons tanben.
Sa vida tota es un roman : nascut a Vilnius, vengut a Niça a 14 ans sol amb sa maire, engatjat en 40 amb de Gaulle, companhon de la Liberacion, ambaissador de França, espós de Jean Seberg ("A bout de souffle")…
S'avètz pas res de legir pel moment…
(*) Agèt lo Goncourt pel segond còp amb aquel, jol nom d'Emile Ajar.